193
1. خلقيات روحى و روانى
هر ملت و امتى ممكن است تلفيقى از صفات و خلقيات مثبت و منفى را داشته باشد كه به تناسب زمان و در مقاطع مختلف تاريخ يك يا چند صفت او بروز نموده و صفات ديگر را تحتالشعاع قرار داده و باعث به وجود آمدن حوادثى شود. اين امر سبب خواهد شد كه تاريخ، مردم آن سامان را با آن صفت يا ويژگىها بشناسد.
مردم شهر كوفه نيز در مقطع تاريخى مورد بحث، هر دو دسته صفات، فضايل و رذايل را داشتند، اما از آنجا كه صفات و خلقيات منفى آنها در برخورد با امامان شيعه همانند امام على(عليه السلام)، امام حسن و امام حسين(عليهم السلام) و نيز اهل بيت عصمت(عليهم السلام)، نقش ماندگار زشتى روى اين شهر به جاى گذاشت، لذا بيشتر نويسندگان و تحليلگران تاريخ اسلام، اين صفات را به عنوان ويژگىهاى كوفيان ذكر مىكنند و از صفات مثبت آنان غافل مىمانند. اما در اين ميان بعضى از نويسندگان، از ظلم تاريخى بر كوفه برآشفته و براى رفع ظلم، كتابهايى در فضيلت كوفه و اهل آن نگاشته و از صفات و ويژگىهاى منفى اين مردم چشم پوشيدهاند. 1
به عقيده نگارنده، شناخت جامع خلقيات اهل كوفه، مبتنى بر آگاهى از صفات منفى و مثبت آنهاست و اين مهم جز با بررسى مقاطع مختلف تاريخى امكان نمىيابد؛ زيرا در برههاى از تاريخ، صفات نيك آن مردم بروز نموده و در برههاى