180

صورت پنجم

ترجمه حال حضرت ابراهيم كه دفعه چهارم به تجديد كعبه معظمه موفق شده و سبب عزيمت او به مكه معظمه و قصه مهمه ذبح اسماعيل و مأموريت او به تأسيس بيت محترم و كيفيت اقامت اولاد اسماعيل در آن بلده مقدسه را شامل است. حضرت اسدالله الغالب اميرالمؤمنين على بن ابى‌طالب(ع) از اوّليات بناى كعبه معظمه بحث ننموده و فرموده‌اند كه بيت شريف را اولاً جناب ابراهيم بنا نمود. ابن‌كثير در تفسير شريف خود رواياتى را كه خبر داده‌اند كعبه معظمه قبل از ابراهيم سه دفعه تجديد شده است، جرح و تكذيب نموده و قول حضرت على عالى(ع) را تصديق و قبول كرده است و ليكن به حكم روايات مشهوره، حضرت خليل بيت معظم را دفعه چهارم تأسيس فرمودند، خواه حكم قول اول و خواه حكم قول ثانى و اشهر موثق و معتبر باشد، يعنى خواه دفعه اولى و يا چهارم باشد، در اينكه حضرت خليل، عزّت سراى ربّ جليل را تجديد كرده است، به‌هيچ وجه شبهه و ريبى نيست.

ولى چون مسائل صورت عزيمت حضرت خليل از شهر بابل كه مولد او بود، به وادى غير ذى‌ذرع مكه و جهت عزيمت او و اينكه قبل از تشريف آوردن به مكةالله در كجاها وقت خود را گذرانده و بعد از تأسيس بيت شريف در چه جاها اقامت گزيده است؟ وارد خاطر مى‌شد لاجرم براى حل و ايضاح سؤالات مزبوره مقتضى اين شد كه مسائل مبسوطه را مجملاً ذكر و اثبات نماييم. لهذا در اين مقام بر حسب لزوم، ترجمه حال حضرت خليل را مى‌نگاريم: