94
« إِنَّمٰا يُرِيدُ اللّٰهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ »
« تَطْهِيراً. 1 »
در حضور امسلمه از على بن ابىطالب[ عليه السلام ] ياد شد. امسلمه گفت: «آيه « إِنَّمٰا يُرِيدُ اللّٰهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً » درباره وى نازل شد».
نتيجه
هرچند وحدت سياق در بسيارى از موارد مىتواند به فهم آيات كمك كند، ولى نمىتواند در تعيين مخاطب آيه قرينه و شاهد باشد؛ زيرا سياق فقط باعث ظهور كلام در يك معنا مىشود و اين ظهور تا هنگامى اعتبار دارد كه دليلى خلاف آن نباشد.
براساس شواهد و ادلهاى كه بيان شد، آيه تطهير نمىتواند خطاب به همسران پيامبر باشد. اين شواهد و قرائن چنان مخاطب را در آيه روشن مىسازد كه تمسك به سياق را براى تبيين مخاطب، اجتهاد برابر نص و رها كردن يقين و تمسك به گمان مىنماياند. « وَ إِنَّ الظَّنَّ لاٰ يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئاً » ؛ «گمان، هرگز [انسان را] از حق بىنياز نمىسازد [و به حق نمىرساند]». (يونس: 36)
اراده در آيه تكوينى است
پيش از ورود به بحث لازم است توضيح مختصرى درباره اراده تكوينى و اراده تشريعى داده شود.
براساس آيات قرآن، خداوند بر هر چيز تواناست: « إِنَّ اللّٰهَ عَلىٰ كُلِّ شَيْءٍ »