71
پنجم: صفا و مروه
(إِنَّ الصَّفٰا وَ الْمَرْوَةَ مِنْ شَعٰائِرِ اللّٰهِ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ أَوِ اعْتَمَرَ فَلاٰ جُنٰاحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِمٰا وَ مَنْ تَطَوَّعَ خَيْراً فَإِنَّ اللّٰهَ شٰاكِرٌ عَلِيمٌ ) (بقره :154)
صفا و مروه دو كوه كوچكى هستند كه برابر هم در جهت شرقى كعبه واقع شدهاند. كوه صفا در دامنۀ كوه بزرگ «ابوقبيس» و كوه مروه در دامنۀ كوه «قينقاع» است. فاصلۀ بين اين دوكوه نيز حدود 420 متر است و سعى اين مسافت كه مبدأش اصل كوه صفا و نهايتش اصل كوه مروه است، از واجبات حج و عمره است؛ اگر كسى عمداً سعى را ترك كند، بايد دوباره حج را بهجا آورد.
كوه صفا در جنوب شرقى كعبه و كوه مروه در شمال شرقى آن است. در جهت شرقى مسجدالحرام خيابانى سر پوشيده، به ارتفاع دوازده متر و عرض بيست متر وجود دارد كه محل سعى است. صاحب مرآت، عرض مسعى را كمتر از اين مقدار گفته است. منظرۀ صفا و مروه بسيار زيبا و با شكوه است.
مستحب است 75 متر از سعى را، به طور متعارف هروله كرد. حد شروع و پايان هروله با ستونهاى سبزرنگ مخصوصى مشخص است و در شببا چراغهاى سبزرنگى نشان داده مىشود. از طرف مسجدالحرام يك حدّ هروله با باب «بازان» و حدّ ديگر آن با باب «علي(ع)» برابر است. 1
حكمت هروله
يكى از حكمتهاى هروله، بنابر آنچه در منابع شيعه و سنى آمده، زنده نگهداشتن داستان هاجر، مادر اسماعيل است.