48خطابه خود را، كه در واقع نوعى زمينهسازى براى خطبه غدير بود، بيان كرد. پيامبر(صلى الله عليه و آله) در اين خطبه، ابتدا به امنيت اجتماعى مسلمانان از نظر جان، مال وآبروى مردم اشاره كرد. سپس خونهاى بهناحق ريختهشده، و اموال بهناحق گرفتهشده در جاهليت را بهطور رسمى عفو كرد تا كينهتوزىها از ميان برداشته شود و امنيت جامعه تأمين شود. سپس پيامبر مردم را از اختلاف بعد از ايشان و كشيدن شمشير روى يكديگر برحذر داشت و فرمود كه اگر من نباشم، علىبنابىطالب(عليه السلام) مقابل نافرمانان خواهد ايستاد.
سپس نبى اكرم(صلى الله عليه و آله) حديث ثقلين را چنين فرمود: «من دو چيز گرانبها ميان شما باقى مىگذارم كه اگر به اين دو تمسك كنيد، هرگز گمراه نمىشويد: كتاب خدا و عترتم، يعنى اهل بيتم».
با توجه به اهميت مسئله وصايت و جانشينى حضرت على(عليه السلام)، پيامبر(صلى الله عليه و آله) مأمور شد تا در مراسم ويژهاى مستقل از حج، آن را اعلام كند. ازاينرو بعد از اتمام حج دستور داد تا اهل مكه نيز در غدير خم حاضر شوند كه به شهادت اسناد تاريخى، پنج هزار نفر از اهل مكه نيز در غدير حضور داشتند. 1
بنابراين اعلام جانشينى حضرت على(عليه السلام) تنها منحصر در غدير نبود و در عرفه و منا نيز، كه همه حاضر بودند، اين امر به مردم ابلاغ شد. همچنين اهل مكه موظف شدند در غدير حضور يابند.