33
(اتَّخَذُوا أَحْبٰارَهُمْ وَ رُهْبٰانَهُمْ أَرْبٰاباً مِنْ دُونِ اللّٰهِ) پرسيدم، فرمود:
أَمَا وَ اللهِ مَا دَعَوْهُمْ إِلَى عِبَادَةِ أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ دَعَوْهُمْ مَا أَجَابُوهُمْ وَ لَكِنْ أَحَلُّوا لَهُمْ حَرَاماً وَ حَرَّمُوا عَلَيْهِمْ حَلالاً فَعَبَدُوهُمْ مِنْ حَيْثُ لاَ يَشْعُرُون. 1
به خدا سوگند! آنان مردم را به عبادت و پرستش خود فرانخواندند كه در اين صورت مردم دعوت آنان را اجابت نمىكردند؛ بلكه حلالها را براى آنان حرام و حرامها را حلال كردند و مردم با پيروى از ايشان، ندانسته آنها را عبادت كردند.
از «جابربن يزيد جعفى» نيز نقل است:
از حضرت امام صادق(ع) درباره سخن پروردگار سبحان كه مىفرمايد: (اتَّخَذُوا أَحْبٰارَهُمْ وَ رُهْبٰانَهُمْ أَرْبٰاباً مِنْ دُونِ اللّٰهِ) پرسيدم، فرمود:
أَمَا إِنَّهُمْ لَمْيَتَّخِذُوهُمْ آلِهَةً، الاَّ أَنَّهُمْ أَحَلُّوا حَلالاً فَأَخَذُوا بِهِ وَ حَرَّمُوا حَرَاماً فَأَخَذُوا بِهِ فَكَانُوا أَرْبَابَهُمْ مِنْ دُونِ الله. 2
بدانيد كه آنان، آنها را به خدايى نگرفتند، اما احبار و رُهبان چيزى را بر آنان حلال كرده و آنان پذيرفتند؛ سپس چيزى را بر آنان حرام نموده و آنان پذيرفتند و به اين ترتيب، آنان به جاى خدا ارباب و صاحب اختيار آن مردم شدند.
دو - (قُلْ مٰا كُنْتُ بِدْعاً مِنَ الرُّسُلِ وَ مٰا أَدْرِي مٰا يُفْعَلُ بِي وَ لاٰ بِكُمْ) ؛ «بگو من اولين فرستاده از [ميان] پيامبران نبودم و نمىدانم با من و با شما چه معاملهاى خواهد شد». (احقاف: 9)