122در حقيقت اگر مراسم حج نبود، «اين توطئههايى كه ضد همبستگى مسلمانان شده است، آن پيوندهاى وحدتآور را از بين مىبرد؛ وحدتى كه پيامبر اكرم (ص) و مسلمانان صدر اسلام، با خون جگر و بذل جان و مال ايجاد كردند. وحدتى كه حضرت على عليه السلام با سى سال حكومت و زندگى همراه با خون دل، امام مجتبى عليه السلام با پذيرفتن صلح، و ائمه عليهم السلام از امام سجاد عليه السلام تا امامعسكرى عليه السلام با تحمل رنجها آن را حمايت و حفاظت كردند». 1
گفتنى است امروزه حتى استكبار جهانى به اين حقيقت حج:
«لا يَزالُ الدّينُ قائماً ما قامَتِ الْكَعبةُ» 2؛ «مادامى كه خانه كعبه پابرجاست (و به دور آن طواف مىكنند) پيوسته دين برقرار است» پى برده است كه مىتواند در ابعاد مختلف اجتماعى تحول بنيادين در روابط داخلى و صحنه جهانى بهوجود آورد.
بنابراين حج، وحدتبخش بين مسلمانان جهان است و اختلاف فتوا در چند موضوع، نمىتواند موجب اختلاف و دلسردى ميان شيعه و سنى شود. چه بسا اهل تسنن يا تشيع نيز ميان خودشان اختلاف فتوا دارند كه براى رفع اين اختلافات هم مىتوان گفتوگو كرد و نيازى به دخالت بيگانگان نيست.