1) . واقعۀ افك در «جنگ بنى مصطلق» رخ نمود كه 6 آيه از آيات مباركات قرآنى (آيات 11 تا 16 سورۀ نور) پيرامون اين حادثۀ شرم آور (كه به وسيلۀ منافقان و در رأس آنها رييس حزب نفاق، «عبدالله ابى»، ساخته و پرداخته شد و در ميان مسلمانان شايع گرديد) بر پيامبر اكرم(ص) فرو فرستاده شد.. از آياتى كه پيرامون حديث « افك» نازل شده است، چنين بر مى‌آيد كه منافقان در جريان بازگشت مسلمانان از «غزوۀ بنى‌مصطلق» فرد بى‌گناهى را به عمل منافى عفّت متّهم نمودند، فردى را كه در جامعۀ آن روز از موقعيّت و شأن و مقام ويژه‌اى برخوردار بود، زن با شخصيتّى كه فوق‌العادّه به نبىّ اكرم (ص) نزديك بود و منافقان از اين راه مى‌خواستند در حقيقت به موقعيّت و مقام شخص پيامبر (ص) لطمه بزنند و ايمان و اعتقاد مؤمنان را نسبت به رسول خدا(ص)، دستخوش ضعف و سست و دگرگونى سازند! امّا آيات قرآنى با قاطعيّت كم نظيرى با اين واقعه برخورد نموده و نقشۀ شوم منافقان را نقش برآب كرده و شخص رسول الله(ص) را از اضطراب و نگرانى نجات بخشيده و منافقان را رسوا نموده و دامن پاك آن زن با شخصيّت و بى‌گناه را از عمل منافى با عفّت پاك كرد... حال اين زن نزديك به رسول خدا(ص)، كيست؟ مورد اختلاف است، غالباً بر اين عقيده اند كه اين شخص كسى بجز «عايشه» همسَر پيامبر اكرم(ص)، نيست؟! و گروهى ديگر عقيده دارند وى «ماريه قبطيه» همسر ديگر رسول خدا(ص) (مادر ابراهيم) مى‌باشد. هر كدام از پيروان دو عقيدۀ فوق شأن نزول هايى در اين زمينه آورده‌اند كه خالى از اشكال نيست! خوانندگان عزيز مى‌توانند جهت بررسى «واقعۀ افك» به تفاسير قرآن (تفسير نور) و نيز «صحيح بخارى/ ج6 / صفحه 102 » و «سيرۀ ابن هشام/ ج/2 صفحۀ 300» مراجعه كنند - و نيز جهت بررسى شأن نزولى كه آيات «افك» را مربوط به «عايشه» همسر رسول خدا(ص) مى‌داند و ارزيابى نقاط ضعف آن، مى‌توانند به كتاب ارزشمند و محقّقانۀ «فروغ ابديّت/ ج/2 صفحۀ 173 - نوشتۀ: آيۀ الله جعفر سبحانى» رجوع كنند./مترجم/

2) . مطلب فوق مطابق با حديثى است كه بخارى آن را از قول عايشه نقل كرده است.

3) . اين سؤال فرضى است كه منكرين آن را مطرح مى‌كنند.