185خمس و صدقهاى را كه در اموال آنان بوده مىطلبيده است. از آنان خمس مىطلبيد، بدون آنكه شرط كند وارد جنگ شده باشند و غنائمى به دست آورده باشند.
به علاوه، حاكم اسلامى يا جانشين او عهدهدار جمعآورى غنائم جنگ پس از پيروزى و تقسيم آنها پس از استخراج خمس آنهايند و هيچيك از جنگجويان مالك چيزى جز آنچه از لباس و سلاح كشته به دست مىآورند، نيستند وگرنه دزدى كردهاند. پس وقتى اعلان جنگ و جداكردن خمس غنائم در دوران پيامبر صلى الله عليه و آله ، از شؤون پيامبرخدا صلى الله عليه و آله است، درخواست خمس از مردم و تأكيد بر آن در نامهها و قراردادها براى چيست؟ معلوم مىشود آنچه را مىطلبيده، مربوط به غنائم جنگ نبوده است.
از ائمۀ اهل بيت عليهم السلام نيز رواياتى نقل شده كه بر اين دلالت مىكند.
يكى از شيعيان به امام جواد عليه السلام نوشت: آيا خمس بر همۀ چيزهايى است كه كسى بهره مىبرد، كم باشد يا زياد؟ از همۀ انواع درآمد و بر صنعتگران هم هست؟ و چگونه است؟ امام عليه السلام نوشت: «خمس پس از مؤونه و مخارج است.» 1
از اين جواب كوتاه برمىآيد كه آنچه را پرسنده گفته، امام عليه السلام تأييد كرده است و كيفيت پرداخت و محاسبۀ خمس هم ياد شده است.
سماعه گويد: از امام كاظم عليه السلام دربارۀ خمس پرسيدم. فرمود: «هر چه كه مردم به دست آورند، كم باشد يا زياد، خمس دارد.» 2