96
كُتِبَ عَلَيْكُمْ إِذٰا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ إِنْ تَرَكَ خَيْراً الْوَصِيَّةُ لِلْوٰالِدَيْنِ وَ الْأَقْرَبِينَ بِالْمَعْرُوفِ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ . 1
«دستور داده شده كه چون مرگِ يكى از شما را فرا رسيد،اگر داراى متاع دنيا است به طور نيكو و با عدالت براى پدر و مادر و خويشان وصيت كند و اين كار سزاوار مقام پرهيزكاران است.»
با دقت در اين آيۀ مباركه،اهميت وصيت نمودن معلوم مىشود؛زيرا اولاً در اين آيه تعبير «كُتِبَ عَلَيْكُمْ» آمده است.و ثانياً در آخر آيه فرموده است: «حَقًّا» كه باز تأكيدى بر مطلب است.
تعبير لطيفى كه در اين آيه شريفه وجود دارد اين است كه خداوند از مالى كه انسان از خود بجاى مىگذارد و به آن وصيت مىكند،تعبير«خيراً»فرموده است و اين نشان مىدهد اموالى كه از طريق مشروع و حلال به دست آيد و در مسير استفاده رساندن به اجتماع به كار رود،قرآن آن را خير و بركت مىشمارد.از اين جهت روى اين نظريه كه ذاتاً ثروت بد است خط بطلان مىكشد و از زاهدنماهاى منحرفى كه از اسلام درك صحيحى ندارند بيزارى مىجويد.
البته اگر انسان از خود اموالى كه از راه نامشروع به دست آورده به جاى بگذارد،اين مال نه تنها خير نيست بلكه شر و موجب فساد است.
گفتنى است از اين جمله كه مىفرمايد إِذٰا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ؛ «وقت رسيدن مرگ وصيت كنيد»،نبايد چنين استفاده كرد كه فقط بايد به هنگام فرا رسيدن مرگ وصيت كنيد و در مواقع ديگر نمىشود وصيت كرد،بلكه چنين برمىآيد كه زمان مرگ آخرين فرصت براى وصيت است،از اين رو در روايات بر اصل وصيت كردن و اينكه خوب است انسان وصيت نامهاش هميشه آماده باشد،تأكيد فراوانى ديده مىشود كه در ذيل چند نمونه از آن را مىآوريم:
«قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله:الْوَصِيَّةُ حَقٌّ عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ». 2