63محاسبۀ رياضى آن را بر عهده داشتند.
در زمينۀ بدعت نسىء،ديدگاههاى ديگرى نيز وجود دارد كه از محور بحث ما خارج است.آنچه قابل توجه است،تحليلى است كه قرآن در مورد اين بدعت ارائه داده است.
إِنَّمَا النَّسِيءُ زِيٰادَةٌ فِي الْكُفْرِ يُضَلُّ بِهِ الَّذِينَ كَفَرُوا يُحِلُّونَهُ عٰاماً وَ يُحَرِّمُونَهُ عٰاماً لِيُوٰاطِؤُا عِدَّةَ مٰا حَرَّمَ اللّٰهُ . 1
آنچه قريش به عنوان حج انجام مى‌دادند،خود عملى كفرآميز و شرك‌آلود بود و بازى با معتقدات مردم و محور قرار دادن منافع مادى در يك عمل عبادى،و بالاخره تابع هوا و هوس قرار دادن آنچه به عنوان عبادت انجام مى‌گيرد،خود كفرى افزون و گمراهى مضاعف و زياده‌روى در كفر و دور نگهداشتن حقايق از مردم گمراه مى‌باشد.
11-كف زدن و سوت كشيدن و مراسم عبادى را به مراسم جشن و پايكوبى و عشرت درآوردن.
مورّخان،خصوصيات ديگرى را نيز در مورد حجّ دوران جاهليت ذكر كرده‌اند كه در واقع محور اصلى ويژگيهاى حج جاهلى را مى‌توان در سه جهت زير خلاصه نمود:
امتيازطلبى و روح تبعيض،به خود اختصاص دادن خانۀ خدا و انحصارطلبى قريش به عنوان واليان حرم،وسيله قرار دادن حج براى تأمين منافع و مقاصد گروهى.
چنانكه اين سه نوع ويژگى نيز به نوبۀ خود مبين يك خصلت است كه مشخصۀ اصلى حج جاهلى مى‌باشد و آن بى‌محتوا كردن اين مراسم عبادى-سياسى و سپس سود بردن از قالب تهى شدۀ آن است.
رمز توحيدى بودن حج اسلام
اسلام با نفى ويژگيهاى اصلى حج جاهلى،محتواى توحيدى حج را بر قالب مناسك حج بازگرداند و هرگونه تبعيض و امتيازطلبى را در مراسم حج لغو و حتى