323ابن عنبه نسب شناس معروف،استمرار نسل امام سجاد عليه السلام را از طريق شش تن از فرزندان آن حضرت به نامهاى محمدالباقر عليه السلام،عبداللّٰه،زيد شهيد،عمر اشرف،حسين اصغر و على اصغر دانسته است. 1
در ميان فرزندان على بن الحسين با فضيلت‌ترين،عالم‌ترين و شريف‌ترين فرزند را نخست امام باقر عليه السلام و سپس زيد بن على دانسته‌اند،چنانكه از محمد بن منكدر نقل كرده‌اند:
«هيچ كس را نديدم كه در فضيلت با على بن الحسين برابرى كند مگر زمانى كه با فرزندش محمد باقر مواجه شدم» 2
زيد بن على:
زيد بن على بن الحسين كنيه‌اش ابوالحسين و يا ابوالحسن و معروف به زيد شهيد است.وى در سال 79 ه.ق.ديده به جهان گشود و به سال 122 ه.ق.در عصر خلافت هشام‌بن عبدالملك مروان،به فرمان او به دست يوسف بن عمر ثقفى به شهادت رسيد.او در مبارزه عليه دستگاه ستمگر اموى،بسيار جدّى و صريح بود و در عين اعتقاد و اذعان به امامت و ولايت امام باقر و امام صادق عليهما السلام 3قيام مسلحانه عليه دستگاه اموى را وظيفۀ خود مى‌دانست.
مركز اصلى فعاليت‌هاى سياسىِ زيد در كوفه بود و در همان منطقه قيام كرد و به شهادت رسيد.زيد افزون بر مبارزات سياسى،در علم و دانش نيز شخصيتى والا داشت و ابو خالد واسطى كتابى را به نام«الفقه»به وى نسبت داده است كه اگر اين انتساب درست باشد نخستين كتاب فقهى به شمار مى‌آيد. 4