238بسيارى از مفسران،مراد از اين آيه را مسجد قبا دانستهاند؛گروهى مسجد النبى صلى الله عليه و آله و برخى هر دو مسجد را مصداق و مراد اين آيه شمردهاند. 1
امام صادق عليه السلام به معاوية بن عمار فرمود:
از حضور در مشاهد خوددارى مكن و يكى از اين مشاهد مسجد قبا است؛زيرا اين همان مسجدى است كه از اولين روز بر پايۀ تقوا بنا نهاده شده است. 2
روايات متعددى از رسولاللّٰه صلى الله عليه و آله و ائمۀ معصومين عليهم السلام نقل شده است كه خواندن دو ركعت نماز در مسجد قبا را با انجام دادن يك عمره برابر مىداند.
اسَيْد انصارى مىگويد:رسولاللّٰه صلى الله عليه و آله فرمود:هركس در خانۀ خويش وضو گيرد و با نيتى خالص به مسجد قبا بيايد و جز گزاردن نماز انگيزهاى نداشته باشد و در آن دو ركعت نماز گزارد،پاداش يك عمره خواهد داشت. 3
امام صادق عليه السلام از رسول خدا نقل كرده است كه فرمود:هركس به مسجد من؛يعنى مسجد قبا درآيد و در آن دو ركعت نماز بخواند،با پاداش يك عمره بر مىگردد. 4
عقبة بن خالد از امام صادق عليه السلام پرسيد:مىخواهم به مساجد اطراف مدينه بروم،از كدامين مسجد شروع كنم؟ امام صادق عليه السلام فرمود:از مسجد قبا آغاز كن و در آن بسيار نماز بگزار؛زيرا اولين مسجدى است كه رسول خدا صلى الله عليه و آله در اين منطقه در آن نماز گزارد. 5
مكانهاى تاريخى مسجد قبا
در محل مسجد قبا سه مكان بسيار با اهميت ديگر بود كه متأسفانه،به بهانۀ توسعۀ مسجد! تخريب شد و از ميان رفت.اين مكانها عبارتند از: