157اسماعيل بخارى،مسلم بن الحجاج نيشابورى در شمار دانش اندوختگان مكتب اويند.
ابن حنبل در سال 241 ه.ق.در بغداد درگذشت.
مذهب فقهى ابن حنبل
احمد بن حنبل سنت را حاكم بر قرآن دانسته و در فتاوى خود بر احاديث و فتاوى صحابى تكيه مىزد.او بر طبق«مصلحت»فتوى نمىداد.آن گاه كه نصى را رو در روى آن مىيافت بر خلاف مالك عمل مىكرد و هرگاه هم نصى را در برابر مصلحت نمىديد، آن را مبناى حكم قرار مىداد و همانند شافعى از مصلحت گريزان نبود.
احمد،حديث مرسل و ضعيف را معتبر دانسته و آن را بر قياس برترى مىداد.
كاربرد قياس در نزد او تنها در زمان ضرورت روا بود.
برخى از معتقدات مذهبى حنابله
1-در فقه حنبلى،ركن اصلى در معاملات،رضايت عاقلان بوده و هر معاملهاى درست شمرده شده مگر آن كه نصى بر بطلان آن رهنمون باشد.
2-حنابله در موضوع طهارت و نجاست،حساسيت ويژهاى داشتهاند و از اين جهت در ميان مذاهب شهرهاند.
3-فقه حنبلى با پذيرش اصل ذرايع گسترش ويژهاى يافته است.بر اساس اين اصل،حكم غايات به وسايل آن و حكم نتايج به مقدماتش تسرّى مىيابد.
4-ويژگى مهم حنبليان توجه افراطى آنان نسبت به قضيۀ امر به معروف و نهى از منكر است.
برخى از آراى ابن حنبل در عرصه كلام سياست و فقه عبارت است از:
1-او در نصوص كه گوياى تشبيه و يا تجسيم و رؤيت حق تعالى بود،تأويل را روا نمىديد.
2-معنى صحابى در نزد احمد معنايى فراگير داشت و هركه را ولو در ساعتى با پيامبر به سر آورده بود،به او صحابى گفته مىشد.مسلمانى كه به صحابيى دشنام مىداد،