108رواياتى كه بيانگر اين است كه امام تقيّه را جزء دين خود و دين پدران خود مىداند، ناظر به اين نوع از تقيّهاند.
در روايت معلّى بن خنيس است كه امام صادق عليه السلام فرمود:
«يَا مُعَلَّى اكْتُمْ أَمْرَنَا وَ لاٰ تُذِعْهُ فَإِنَّهُ مَنْ كَتَمَ أَمْرَنَا وَ لَمْ يُذِعْهُ أَعَزَّهُ اللَّهُ بِهِ فِي الدُّنْيَا وَ جَعَلَهُ نُوراً بَيْنَ عَيْنَيْهِ فِي اْلآخِرَةِ يَقُودُهُ إِلَى الْجَنَّةِ يَا مُعَلَّى مَنْ أَذَاعَ أَمْرَنَا وَ لَمْ يَكْتُمْهُ أَذَلَّهُ اللَّهُ بِهِ فِي الدُّنْيَا وَ نَزَعَ النُّورَ مِنْ بَيْنِ عَيْنَيْهِ فِي اْلآخِرَةِ وَ جَعَلَهُ ظُلْمَةً تَقُودُهُ إِلَى النَّارِ يَا مُعَلَّى إِنَّ التَّقِيَّةَ مِنْ دِينِي وَ دِينِ آبَائِي وَ لاٰ دِينَ لِمَنْ لاٰ تَقِيَّةَ لَهُ». 1
اى معلّى! امر و مسلك ما را كتمان كن و آن را شايع و منتشر نساز،بدرستى كه كسى كه كتمان كند مذهب ما را و شايع نسازد آن را،خداوند در دنيا به سبب اين كتمان به او عزّت دهد و نورى در پيش روى او در آخرت قرار دهد كه او را به بهشت رهنمون سازد و اگر كسى مذهب ما را كتمان نسازد و آن را شيوع دهد،خداوند او را ذليل و خوار سازد و در آخرت نور را از پيش روى او بگيرد و ظلمتى كه او را به جهنم بكشاند براى او قرار دهد.معلّى! تقيّه جزئى از دين من و پدرانم مىباشد و كسى كه تقيّه نكند از دين خارج است».
با اينكه در صدر روايت موضوع كتمان و عدم افشا را مطرح فرموده،ليكن در مقام تعليل،عنوان تقيّه را ذكر مىفرمايد و اين مطلب شاهد آن است كه مراد از تقيّه همان كتمان و اخفا و عدم افشا است.
در برخى از رواياتى كه در تفسير بعضى از آيات وارد شده نيز تقيّه به معناى مورد نظر آمده است.
در تفسير آيۀ شريفۀ: أُولٰئِكَ يُؤْتَوْنَ أَجْرَهُمْ مَرَّتَيْنِ بِمٰا صَبَرُوا چنين آمده است:
«بما صبروا على التقاة » ؛«به سبب صبرى كه جهت انجام تقيّه داشتهاند.»
و در تفسير آيۀ: وَ يَدْرَؤُنَ بِالْحَسَنَةِ السَّيِّئَةَ آمده است: «الحسنة التقاة و السيئة الإذاعة ». 2«حسنه همان تقيّه است و سيّئه همان اذاعه و افشا نمودن است.»