156خشوع و خضوع داشت.
يكى از آداب ورود به مسجد اين است كه انسان با طهارت و غسل گام بر سنگ‌فرش‌هاى نورانى مسجدالحرام گذارد. ادب ديگر اين‌كه از باب بنى‌شيبه به مسجد وارد شود. علت اين است كه «مأزمين» نام محلى ميان عرفات و مشعر است كه به‌صورت دره‌اى ميان دو كوه است. آن‌جا محلى است كه بت‌ها در آن پرستيده مى‌شدند و سنگ بت «هُبَل» 1 از آن‌جا آورده شد. 2
از ديگر آداب حضور در مسجدالحرام اين است كه انسان پا برهنه باشد، با حالت سكينه، وقار، خضوع و خشوع و بى هيچ تكبر و نخوتى گام در اين مسجد الهى گذارد تا اين‌كه خداوند گناهان او را عفو كند و او را بيامرزد. آن‌گاه كه به در مسجدالحرام رسيد بايستد و اين دعا را بخواند: «السَّلامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ، بِسْمِ‌اللّٰهِ وَبِاللّٰهِ وَمِنَ اللّٰهِ وَمَا شَاءَ اللّٰهُ و...».
ديگر اين‌كه اگر كسى خواست نزد بيت‌اللّٰه الحرام برود، آن‌گاه كه به در مسجدالحرام رسيد ادب اقتضا مى‌كند كه بايستد، دست‌هاى خود را بر ديوار گذارد، صورت به در مسجدالحرام بچسباند و با حالت خضوع و خشوع خداوند عظيم را بخواند و اين‌گونه بگويد: «يا سابق الفوت، يا سابق الصوت، يا كاسى العظام لحماً بعد الموت».
ادب ورود به مسجدالحرام طهارت ظاهرى و باطنى است. حضور قلب، خضوع و توجه به وحدانيت خدا و گام نهادن بر بت‌ها شرط ورود به اين مسجد مقدس است.
راز و نياز با خدا، اشك و آه به درگاه او و درخواست رحمت از مقام قدسى پروردگار ادب ورود به مسجد است. شهادت به وحدانيت و كبريايى خداوند، سلام و صلوات بر رسول خدا صلى الله عليه و آله و ابراهيم عليه السلام ، تائب شدن، درخواست آمرزش گناهان و اطاعت از