242واژه «مزدلفه» (از ماده «ازدلاف») به معناى نزديك شدن يا اجتماع است. ¹ از آن جهت به سرزمين مشعر، «مزدلفه» گويند كه مردم با كوچ از عرفات به سوى مشعر، به مكه و يا به خدا نزديك مى‌شوند و يا به جهت آنكه مردم در مشعر اجتماع مى‌كنند. ²

در حديثى از امام صادق (ع) حكايت شده است: جبرئيل(ع) به هنگام آموزش مناسك حج به ابراهيم(ع)، بعد از غروب روز عرفه و هنگام حركت به مشعر به ابراهيم(ع) فرمود: «ازدلف الي المشعر الحرام» ؛ «به سوى مشعر الحرام حركت كن و به آنجا نزديك شو» ³. دربارۀ اسرار مشعر مى‌توان به موارد زير اشاره كرد:

يك. بهره مندى از فيوضات فراوان

پيامبر (ص) فرموده است: «هر كس در شب‌هاى چهارگانه شب زنده دارى (احيا) كند، بهشت بر او واجب مى‌شود: شب هشتم، شب نهم، شب دهم ذى‌الحجه و شب عيد فطر ⁴». شب دهم ذى‌الحجه، همان شبى است كه حاجيان كوى دوست، در سرزمين مشعر به سر مى‌برند و ياد او را تا صبح زنده نگه مى‌دارند.

شب آمد شب كه نالد عاشق زار گهى از دست دل گاهى ز دل دار

در حديث ديگرى از امام صادق (ع) حكايت شده است: «اگر مى‌توانى شب «مشعر» را احيا كنى، انجام بده و ]تا بامداد بيدار باش[ كه به ما رسيده است كه در اين شب، درهاى آسمان به روى