199
پنج. خارج نشدن از مطاف
از جمله شرايط طواف، خارج نشدن از حد مطاف است. چه آنكه حد آن مقام ابراهيم باشد و يا صف طواف كنندگان. حضور در اين حد، شرط قبولى طواف است و اگر كسى از حدود معين خارج شد، ديگر طواف نكرده است. پيام اين شرط آن است كه مدعى بندگى خدا، نمىتواند از محدوده خارج شود.
«طواف» نشانه عبوديت و عشق به خدا است. شخصى مىتواند اين ادعا را داشته باشد كه از محدوده و چهارچوب بندگى بيرون نرود، چنانكه در حال طواف هم، شرط دلدادگى آن است كه از محدوده معشوق خارج نشده و به او وفا دار باشد.
از سوى ديگر پا بر ديوار كعبه نهادن نيز از مبطلات طواف و حرمت شكنى است. بايستى بر گرد معشوق طواف كرد و پا گذاشتن بر حريم او، خلاف ادب و حكمت است.
شش. سمت چپ قرار دادن كعبه
قلب انسان درجانب چپ او است. طواف از جانب چپ، نشان تسليم كردن دل به معبود است.
همچنين حركت از جانب چپ، حركتى طبيعى و هم سنخ يا نظام طبيعت است. حركت زمين به دور خورشيد (براى كسى كه رو به خورشيد بايستد)، از چپ به راست است و حركتهاى ديگر در جهان پهناور در آفرينش نيز نوعاً در همين جهت است. گردباد نيز از چپ به راست مىچرخد.
نكته ديگر در اين نوع حركت آن است كه نوعاً راست، نشانه صدق و درستى و چپ نشانه كذب و نادرستى است. وَ أَصْحٰابِ