173اسلامى، مسألهى اشاره به افكار عالى اسلامى و تبليغ و توجيه آن، مسألهى زهد و رياضت. حج، براى زهد و رياضت است. آدم وقتى در روايات و اعمال حج نگاه مىكند، مىبيند اصلاً براى اين است كه انسان برود آنجا رياضت بكشد. اصلاً حج جاى خوشگذرانى نيست. حالا اگر كسى مىخواهد خوشگذرانى كند يكجور ديگر سفر كند، يك زيارتى هم بكند. حج جايى نيست كه انسان متنعم بشود و راحت برود و بيايد.
آنجا بايد مُغبرّالوجه و مغبرّالشَّعر باشد. آفتاب روى انسان را بسوزاند و موهايش را ژوليده كند. لباس زيبا و عطر نداشته باشد. از بوى متعفن اجتناب نكند بلكه از بوى طيّب اجتناب بكند. در حج همهى وسايل فشار و رياضت الهى براى يك مدّت محدود و كوتاه فراهم است. مجموع اعمال حج سه، چهار روز بيشتر نيست. در اين مدّت انسان بايد ياد بگيرد كه چهكار بكند. نمىشود فرض كنيم كه لباس، مركب و رفتار انسان تجملاتى نباشد، اما خوراكش، يك خوراك اشرافى درجه يك باشد. اين باور كردنى نيست. اصلاً ظاهراً مثل تناقض صدر و ذيل با هم نمىسازند. ...
حج را به سمت رياضت انتخابى ببريد
به نظر من يك مقدارى حج را به سمت يك رياضت انتخابى ببريد. يك وقت است كه حجاج را بدون نان، آب، هتل و سرپناه رها مىكنيم. اين خيلى بد است. يك وقت هم برنامهريزى مىكنيد كه حالا يك مقدار در عسرت و رياضت زندگى كنيد. به خودمان هم مىگوييم، به آنها هم مىگوييم، اول هم خودمان در رياضت زندگى مىكنيم. اولين كسى كه مرتاضانه زندگى مىكند، خود ما خواهيم بود و بعد مردم هم ياد مىگيرند و عادت مىكنند. انشاءاللّٰه به اين سمت نزديك بشويد. انشاءاللّٰه اميدواريم آن نفس شريف امام قدس سره و ادعيهى زاكيه حضرت بقيةاللّٰه همچنان پشتوانهى كار باشد. دخالت دست قدرت پروردگار كه همان عنايات ولىاللّٰهالاعظم ارواحنا فداه است، در همهى قضايا بخصوص در قضيهى حج كه به احتمال قريب به يقين خود آن بزرگوار هم آنجا حضور دارند و از نزديك شاهد و ناظرند، از اوضح واضحات است. اذان شد و ديگر وقت نماز است. انشاءاللّٰه كه آقايان موفق و مؤيد باشيد.